Dossier: Voeding in relatie tot psychische aandoeningen

In Nederland verscheen eind 2019 de publicatie ‘Voeding en Psychische gezondheid gedurende de levensloop’, een publicatie van de Universiteit van Maastricht, die een synthese vormt van de beschikbare wetenschappelijke kennis en een inventarisatie van de toepassingen in de praktijk. Vanuit deze synthese wordt ook een voorstel gevormd naar aanpassing van de richtlijnen m.b.t. voeding en psychische aandoeningen enerzijds en naar verder onderzoek anderzijds.

Diegenen die de volledige publicatie willen nalezen, raad ik aan om dat te doen via volgende link: https://www.ou.nl/documents/40554/694330/Kennissynthese_Voeding_en_Psychische_Gezondheid_2019.pdf/552a216e-4b55-f645-6e3e-e78c734e1d7c . Maar specifiek de link met voeding wil ik hierbij graag toelichten.

Allereerst is er het meeste onderzoek beschikbaar rond depressieve aandoeningen bij volwassenen en rond ADHD en ASS bij kinderen. Er is te weinig onderzoek beschikbaar voor concrete aanbevelingen, andere dan gezonde voeding dan, tijdens de zwangerschap of tijdens de adolescentie. Bovendien is er ook te weinig onderzoek beschikbaar rond andere dan de bovenvermelde psychische aandoeningen en gebeurde er vooral onderzoek rond omega-3 vetten, vitaminen, mineralen en gezonde of ongezonde voeding in het algemeen. Aangezien er voldoende onderzoek moet zijn dat ook eenduidig in dezelfde richting wijst voordat er aanbevelingen kunnen geformuleerd worden, is bijgevolg het aantal concrete aanbevelingen eerder beperkt. Wel zijn er al aanbevelingen beschikbaar voor voeding in combinatie met specifieke medicatie, maar gezien de specificiteit daarvan, wordt dat hier buiten beschouwing gelaten.

Prenatale voeding van de moeder in relatie tot psychische aandoeningen op kinderleeftijd
Vaststellingen zijn dat een hogere foliumzuurinname tijdens de zwangerschap lijkt samen te gaan met een lager risico op ASS. Ook het gebruik van multivitaminen tijdens de zwangerschap hangt mogelijk samen met het minder voorkomen van ASS op kinderleeftijd. Onderzoek is echter niet uitgebreid genoeg om op basis hiervan specifieke richtlijnen te formuleren.
Als diëtiste wil ik hieraan toevoegen dat je niet zomaar mag uitgaan van het principe ‘Baat het niet dan schaadt het niet’ wanneer je spreekt over suppletie van vitaminen. Sommige vitaminen, de vetoplosbare, worden opgestapeld in ons lichaam en bij een te hoge inname kan jij en zeker je ongeboren kind hiervan nadeel ondervinden. Wil je graag een supplement innemen, bespreek dit dan steeds met je arts. Foliumzuur heeft tijdens de zwangerschap naast een voordeel voor de psychische gezondheid van je kind, ook heel wat andere voordelen. De meeste zwangere dames starten dan ook al, in overleg met de arts, met foliumzuursuppletie voor het begin van de zwangerschap.

Voeding van het kind
Specifiek naar voeding in relatie tot ADHD, zijn er aanwijzingen dat een gezondere voeding mogelijk samen hangt met een lagere kans op ADHD of lagere ADHD symptoomscores, maar het bewijs is niet heel sterk. In tegenstelling tot wat vaak aangenomen wordt, is er wel sterk bewijs dat er géén verband is tussen suikerinname en ADHD symptomen. Verder is er slechts zeer zwak bewijs dat het few food dieet leidt tot minder ADHD symptomen. Wel is er zeer sterk bewijs dat omega-3 vetten een gunstig effect hebben op de ADHD-symptomen.
Rond voeding bij het kind en ASS wordt er weinig consistent bewijs gevonden en rond voeding en depressieve neigingen bij het kind is er mogelijk een associatie tussen ongezondere voeding en meer mentale problemen.
Als concreet advies geldt dat omega-3 suppletie bij kinderen met ADHD zou moeten opgenomen worden in het behandeladvies van deze kinderen.
Als diëtiste wil ik hieraan toevoegen dat gezonde voeding voor iedereen belangrijk is, los van het al dan niet bestaan van een associatie met psychische aandoeningen. Dus, ook al is er geen verband tussen het gebruik van suiker en ADHD symptomen, beperk toch best het suikergebruik van je kind, want diverse aandoeningen zijn wel gekoppeld aan gezonde of ongezonde voeding en draai of keer het zoals je wil, overmatig gebruik van suiker kan moeilijk gezond genoemd worden… Dit geldt trouwens voor alle kinderen, en niet alleen voor de kinderen met ADHD! Verder wordt suppletie met omega-3 vetten aanbevolen bij kinderen met ADHD, maar wordt er nergens een hoeveelheid vermeld. Gebruik dus zeker ook geen grote hoeveelheden zonder overleg met je arts! Omega-3 vetzuren kan je trouwens ook perfect uit gezonde voeding halen en deze vetten zijn voor iedereen belangrijk. Zeker nuttig om dit ook eens te bespreken met je diëtist! Als laatste opmerking voeg ik graag toe dat sommige kinderen inderdaad verlichting van hun klachten kunnen ondervinden bij een specifiek dieet. Dit geldt echter voor enkelen en niet voor de grote massa. Een dieet brengt echter soms ook stress met zich mee. Haalt je kind er voordeel uit, dan is dat zeker nuttig, maar is er weinig of geen voordeel, laat het dan achterwege en focus je op gewone gezonde voeding! Bovendien vertrek je bij een kind best van een voedings- en klachtendagboek en ga je niet ineens van start met een radicaal dieet, tenzij dit echt nodig is!

Voeding van de adolescent
Er zijn aanwijzingen dat gezonde voeding bij adolescenten samengaat met minder depressieve klachten, terwijl ongezonde voeding net samengaat met meer depressieve klachten. Wanneer er echter gekeken wordt naar de specifieke gezonde voedingsgroepen afzonderlijk, dan zijn deze resultaten niet consistent. Rond angststoornissen en psychotische stoornissen is er een te beperkt aantal studies om conclusies te trekken.
Op basis van de beschikbare informatie worden er dan ook geen behandeladviezen geformuleerd m.b.t. voeding.
Als diëtiste wil ik hieraan toevoegen dat ook voor deze groep een gezonde voeding aan te bevelen is. Dat deze gezonde voeding een impact zal hebben op het psychologisch lijden, dat zal je me niet horen beweren, maar een ongezonde voeding kan andere gevolgen met zich meebrengen, zoals overgewicht of een verminderde immuniteit, waarvan de gevolgen bij personen met reeds psychologische problemen mogelijk nog eens zo hard binnen komen…

Voeding van de volwassene
Er is matig tot sterk bewijs dat een gezond voedingspatroon samenhangt met een lager risico op depressieve klachten. Deze associatie kan niet gevonden worden wanneer het gaat over depressieve klachten rond de zwangerschap. Verder werd er zeer sterk bewijs gevonden dat omega-3 suppletie effectief kan zijn bij het verminderen van depressieve klachten bij het behandelen van volwassenen met een depressieve stoornis.
Rond angststoornissen en psychotische stoornissen is er te weinig onderzoek beschikbaar om duidelijke conclusies te trekken.
Voor volwassenen met depressieve stoornissen is er een advies geformuleerd om suppletie met omega-3 vetzuren toe te voegen aan de behandeling.
Als diëtiste verwijs ik hier naar mijn toevoeging bij kinderen: Voor alle volwassenen, zowel deze met als zonder depressieve klachten, is een gezonde voeding, die automatisch een voldoende grote hoeveelheid omega-3 vetten bevat, aangewezen. Een gezonde voeding biedt gezondheidsvoordelen voor iedereen, ongeacht een eventuele impact op psychische klachten.

Conclusie
Een gezonde voeding, die voldoende vitaminen, mineralen en omega-3 vetten bevat, is voor iedereen aan te bevelen
. Deze gezonde voeding gaat mogelijk gepaard met minder klachten bij psychologische aandoeningen. Maar ongeacht een eventueel voordeel op gebied van psychologische klachten of niet, gezonde voeding zal op diverse andere vlakken een gezondheidsvoordeel bieden. Verder is er een specifieke aanbeveling om omega-3 vetten toe te voegen aan de behandeling van ADHD bij kinderen en van depressieve aandoeningen bij volwassenen.




Recepten

Dieetinfo

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.

Lees ook

Consultaties enkel op afspraak.
Raadpleeg mijn online agenda
of maak een telefonische afspraak.
+32(0)15 68 24 60

Natacha Van der Auwermeulen
Diëtiste & voedingsdeskundige
RIZIV: 5-64674-60-601

Mijn gezonde voeding
Bergstraat 25
2220 Heist-op-den-Berg
info@mijngezondevoeding.be
BTW BE 0700.497.475

Volg ons op facebook

Mijn gezonde voeding is lid van:
de AllergieDiëtisten & de Vlaamse
Beroepsvereniging van Diëtisten

Lekkere recepten en weetjes
in je mailbox? Schrijf je dan in
voor onze nieuwsbrief.

Privacyverklaring

www.mijngezondevoeding.be